Impulsaankopen stoppen

Buy now, pay later (Klarna, Afterpay): waarom je er meer door uitgeeft

4 min read

Kort samengevat - Buy now, pay later (BNPL) werkt door de pijn van betalen weg te halen — het splitst een prijs in kleine, uitgestelde termijnen, zodat de aankoop nauwelijks als uitgeven registreert. - Hoe makkelijker en pijnlozer een betaling aanvoelt, hoe meer mensen doorgaans uitgeven. - Het CFPB-rapport uit 2023 vond dat de meeste BNPL-leners meerdere leningen tegelijk hadden, met zwaarder gebruik onder leners met hoge creditcardschulden. - De oplossing is de weerstand terugzetten: betaal de volle prijs op een manier die je voelt, en zet een wachttijd tussen de drang en de "4 makkelijke betalingen"-knop.

Buy now, pay later — Klarna, Afterpay, Affirm en de "betaal in vier"-knoppen bij het afrekenen — is populair om een simpele reden: het maakt kopen bijna gratis-voelend. Dat is ook precies waarom het je meer kan laten uitgeven dan je van plan was. Dit is geen bangmakerij over schuldenboemannen. Het is een eerlijke blik op het mechanisme, zodat je deze tools met open ogen kunt gebruiken, of kunt besluiten de weerstand terug te zetten die ze ontworpen zijn om weg te nemen.

Hoe BNPL de rem stilletjes uitzet

Elke aankoop heeft een kleine ingebouwde rem: het lichte ongemak van afscheid nemen van geld. Onderzoekers noemen het de "pijn van betalen", en het is deel van wat ons ervan weerhoudt alles te kopen waar we even door verleid worden. Hersenbeeldvormend onderzoek koppelt het zien van een afstotende prijs aan activiteit in een gebied dat met ongemak samenhangt, en de balans tussen dat prijs-pijnsignaal en de beloning van het willen van het item voorspelde daadwerkelijk of mensen kochten (Knutson et al., 2007). Alles wat de pijn dempt, laat meer aankopen door.

BNPL is er erg goed in die te dempen. In plaats van één prijs die pijn doet, zie je vier kleine betalingen uitgesmeerd over een comfortabel-voelende toekomst — en juist die pijn zou je hebben afgeremd. We weten al welke kant dit op duwt: wanneer een betaalmethode het uitgeven minder echt doet voelen, gaat de bereidheid om te betalen omhoog. In gecontroleerde studies waren mensen bereid aanzienlijk meer te betalen met een kaart dan met contant geld — in één veiling ongeveer twee keer zoveel (Prelec & Simester, 2001). BNPL drijft datzelfde effect verder, door de kosten te splitsen en uit te stellen tot de aankoop nauwelijks nog als uitgeven aanvoelt.

Wat de toezichthouders echt aantroffen

Het is de moeite waard dit op echte data te baseren in plaats van op alarm. Het Consumer Financial Protection Bureau onderzocht hoe mensen deze producten werkelijk gebruiken, en het CFPB-rapport uit 2023, Consumer Use of Buy Now, Pay Later, vond dat de meeste BNPL-leners meerdere leningen tegelijk hadden, en dat de producten zwaarder werden gebruikt door leners die ook hoge creditcardschulden droegen (CFPB, 2023). In gewone taal: BNPL neigt zich op te stapelen. Omdat elke afzonderlijke aankoop klein en pijnloos aanvoelt, is het makkelijk om er meerdere tegelijk te jongleren — wat precies het patroon is dat je zou verwachten van een tool die de weerstand wegneemt die je normaal doet pauzeren.

Hoe je de weerstand terugzet

Als BNPL werkt door de pauze weg te nemen en de pijn te dempen, dan is de verdediging beide te herstellen.

Betaal op een manier die je voelt. Voor de categorieën waar BNPL je het meest verleidt, stap over op de volle prijs vooraf betalen — het liefst in een vorm waarin de kosten registreren. Als een aankoop pas betaalbaar voelt wanneer hij in vieren gesplitst is, dan is dat nuttige informatie, geen reden om hem te splitsen. Zie met contant geld betalen om minder uit te geven en contant versus kaart.

Voeg een bewuste wachttijd toe. BNPL is vaak een versneller van impulsaankopen juist omdat het op het moment van verleiding wrijvingsloos is. Een koopdrang piekt en ebt dan weg, en overleeft zelden een korte wachttijd (Hoch & Loewenstein, 1991). Pas dus voordat je op "betaal in vier" tikt de 24-uursregel toe. Als je het morgen nog steeds wilt tegen de volle prijs, dan is het een echte keuze, geen wrijvingsloze.

Verwijder de één-tik-varianten. De gevaarlijkste BNPL is de soort die is opgeslagen bij het afrekenen, zodat het één tik kost. Verwijder opgeslagen BNPL- en één-klik-opties voor de winkels waar je te veel uitgeeft. Zie winkelprikkels verwijderen.

Waarom een pauze het natuurlijke tegenwicht is

Omdat het hele effect van BNPL komt uit het wegnemen van de weerstand en de pauze die een aankoop normaal zouden afremmen, is het ding dat helpt de pauze bewust terugzetten. ImpulseShield houdt een korte, privé pauze tussen de drang en het afrekenen, op je eigen apparaat — precies de weerstand die deze "betaal in vier"-knoppen zijn gebouwd om uit te wissen.

Voor de diepere reden dat wrijvingsloos betalen op ons allemaal inwerkt, zie waarom koop ik op impuls; voor de volledige gereedschapskist, hoe je impulsaankopen stopt.

Gerelateerd

Bronnen

  • Knutson, B., Rick, S., Wimmer, G. E., Prelec, D., & Loewenstein, G. (2007). Neural Predictors of Purchases. Neuron, 53(1), 147–156. https://www.cell.com/neuron/fulltext/S0896-6273(06)00904-4
  • Prelec, D., & Simester, D. (2001). Always Leave Home Without It. Marketing Letters, 12(1), 5–12. https://link.springer.com/article/10.1023/A:1008196717017
  • Consumer Financial Protection Bureau (2023). Consumer Use of Buy Now, Pay Later. https://files.consumerfinance.gov/f/documents/cfpb_consumer-use-of-buy-now-pay-later_2023-03.pdf
  • Hoch, S. J., & Loewenstein, G. F. (1991). Time-Inconsistent Preferences and Consumer Self-Control. Journal of Consumer Research, 17(4), 492–507. https://academic.oup.com/jcr/article-abstract/17/4/492/1797243